“…hangga’t may palalong tirano / na nakaupo sa palasyo / na hangga’t ang mga anakpawis / ay walang kapangyarihan. / Hinding-hindi ko kayo titigilan.”
The post HINDI KO KAYO TITIGILAN appeared first on Kodao Productions.
Karapatan expresses cynicism on DOJ investigation on Echanis’ killing, calls for independent investigation led by the CHR
Human rights alliance Karapatan today expressed cynicism on Department of Justice (DOJ) Secretary Menardo Guevarra’s statement on an investigating team from the department’s task force on Administrative Order No. 35 to probe the killing of elderly peasant leader and peace consultant Randall “Randy” Echanis.
How can Randall Echanis have been killed in dead of night while there are checkpoints, strict curfew, region on lockdown?
What is naggingly wrong with the picture? This is the question posed by National Union of Peoples Lawyers (NUPL) President Atty. Edre Olalia on how the killing of peasant activist Randall Echanis could have transpired with on August 10 while Metro Manila has checkpoints and strict curfew due to the modified enhanced community quarantine imposed […]
The post How can Randall Echanis have been killed in dead of night while there are checkpoints, strict curfew, region on lockdown? appeared first on Manila Today.
PH has the money for Php1.6 trillion stimulus
Last of a two-part series
The government can alleviate huge suffering and save the economy if it wanted to. Contrary to government claims, the Philippines has the fiscal capacity to take the action needed to address the health crisis, household distress, and economic damage from COVID-19.
The last six months since the first confirmed COVID-19 case in the Philippines already shows the price of inaction. Unlike governments in the other major economies of Southeast Asia, the Duterte administration responded slowly, preferred a long and harsh lockdown as its main tool for virus containment, and spent as little as it could for COVID-19 response.
The failures of the approach are stark. It took over three months to reach the first 10,000 cases of COVID-19 – we’re nearing the point of getting 10,000 cases in just a day. Fear and anxiety still repress economic activity in the Philippines which has become the undisputed COVID-19 epicenter of the region.
We also have the worst performing economy in Southeast Asia despite our acclaimed creditworthiness and ‘financial stability’. Our second quarter -16.5% collapse will soon be confirmed as the worst in the region when the final growth data for Thailand and Malaysia are released. This performance is exceptionally poor compared to Vietnam whose speedy response and hefty intervention enabled it to squeeze out 0.4% growth.
The Philippines has to spend generously and smartly and right away. Every day of delay means the virus continuing to spread exponentially, poor households suffering more, and distressed enterprises retrenching or shutting down. These gravely compromise recovery.
Real solutions
A well-implemented Php1.6 trillion people-oriented COVID-19 response for health, recovery and reform will be effective. (See Table 4) This is equivalent to 8% of 2019 GDP and will be just the boost the economy and people sorely need.
This begins with an Php80 billion investment in health to rapidly contain the pandemic and treat the sick, including not just COVID-19 patients but others in need of medical attention. The economy cannot even start to rebound or recover properly without this.
The two legs of restoring economic activity are Php750 billion in emergency relief for households and Php730 billion in enterprise support. Unlike in the Bayanihan 2 bills and even larger ARISE bill, these are balanced and reinforce each other.
Emergency relief is mainly cash assistance for the 21 million households already receiving this under the social amelioration program (SAP). Since this has already been done, further transfers should already be more efficient and expedient. There’s additional support for elderly and displaced overseas Filipino workers, as well as allowance for other emergency needs.
The emergency relief immediately supports household welfare and is given widely to ensure that everyone in need gets it. People will have more to spend on food, rent, utilities, transport, health and other essentials. This minimizes suffering in such difficult times.
There is however also the macroeconomic benefit of substantially boosting aggregate demand – the improved purchasing power and market conditions will make the enterprise support and monetary interventions even more viable, including to hundreds of thousands of informal micro enterprises nationwide. Economic activity is impossible if too many are jobless and have nothing to spend.
Enterprise support is mainly wage subsidies, cheap loans, loan guarantees, and other assistance to micro, small and medium enterprises (MSMEs). These need to be contingent on upholding labor rights and meeting environmental standards. There is also substantial support for agriculture and fisheries as well as for the educational system.
The enterprise support immediately addresses serious financing difficulties faced by smaller firms that larger firms are less vulnerable to. This seeks to avert retrenchments, closures and investment declines and improve prospects for recovery and growth.
The huge government outlay is however also an opportunity to steer the economy in reformist directions and not just recover to a flawed situation. Priority can be given to enterprises supporting rural development, national industrialization, and sustainable production.
Real financing
The president and his economic managers routinely claim lack of funding to dismiss demands for real solutions. However, with a little creativity and more boldness and taking all the legal steps necessary, the government can raise all the financing required for all the COVID response needed.
For starters, spending that has become less urgent amid current crisis conditions can be deprioritized. This particularly includes infrastructure and debt service for which huge appropriations have already been made in the 2020 budget. (See Table 5)
Big-ticket infrastructure projects that are no longer economically or financially viable, or are too import- or capital- intensive, can be put off or shelved. Debt service to development banks and the like can be restructured on the argument that there are more pressing uses for scarce government funds.
Additional debt is perhaps also not necessarily a bad thing as long as this is used well and the burden of repayment is put on those most able to afford this. Borrowing that tops up available funds and enables immediate implementation of the Php1.6 trillion people’s COVID response could be a good thing.
Whereas debt for irrelevant infrastructure projects, to just pay off debt, or militarist purposes would be grossly out of place.
This is also the time to exploit the low interest rates from creditworthiness paid for by the people. The government can also issue special COVID bonds targeted at cash-rich companies, financial institutions and the super-rich but on solidarity terms like low interest rates and being zero coupon.
The most rational and sustainable source of government revenues – including, but not only, for repaying debt – is to have a much more progressive tax system with higher direct taxes. This most of all means a wealth tax on the country’s super-rich (raising Php240 billion annually), higher personal income taxes on the richest 2.5% of families (Php130 billion), and a two-tiered corporate income tax scheme (Php70 billion).
The Duterte government can come up with a credible medium-term fiscal plan built on greater tax progressivity if it really is as anti-oligarch as it professes to be.
Spend, Spend, Spend
The country is facing an unprecedented crisis and this is not the time to be thrifty. A much larger and better designed fiscal stimulus is needed right away to avert deep and lasting hardship.
The Duterte administration can be much more concerned about crisis imperatives and much less obsessed with narrow metrics of ‘financial stability’. The International Monetary Fund already notes that the average overall fiscal deficit worldwide may reach 14% of GDP in 2020 and global public debt over 100% of GDP. Against this backdrop and the damage of inaction, the narrow-mindedness of the economic managers is perplexing.
As it stands, the administration bizarrely seems serious about just waiting out the health and economic storm because the vaccine supposedly promised by China or Russia by the end of the year will fix everything. Meanwhile, it will boast about credit ratings and being ‘fiscally responsible’ at the expense of the people.
The economic managers have perhaps bought into their own propaganda that the Philippine economy was strong coming into the pandemic. The decrepit health system, accelerating spread of the coronavirus, and massive economic collapse say otherwise.
The self-delusion however has very real consequences for the people who will most of all suffer the cost of the Duterte administration doing too little, too late. The harm the inadequate response causes especially to the poor will be the worst by any government in the country’s history.
A robust stimulus response is needed and very possible. If there is none, it’s only because the Duterte administration chooses not to have one.
Tama ng pandemya sa kawani
Malaki ang pagkabahala ng mga kawani ng gobyerno, hindi lang dahil sa pandemyang coronavirus disease-2019 (Covid-19), kundi ang epekto na rin nito sa kanilang pangunahing kabuhayan at kasiguruhan sa empleyo.
At malaki ang kanilang pagkabahala sa ulat ng Civil Service Commission (CSC) na isasara ang ahensiya ng gobyerno dahil sa pagtama ng Covid-19 sa mga empleyado nito.
Naunang isinaad ni CSC Komisyoner Aileen Lizada noong nakaraang linggo na mayroon nang 7,472 kawani ng gobyerno ang nagpositibo sa Covid-19, at may 10,000 ang sinususpetsang mayroon na rin ng mapaminsalang sakit.
Masakit pa, umabot sa 108 sa naisarang mga ahensiya ay nasa Kamaynilaan, kung saan nakaranas na ng dalawang kuwarantina mula Marso.
Hindi lang sakit
Pero hindi lang ito ang napipinsala ng sakit, paliwanag ni Santiago Dasmariñas, tagapangulo ng Confederation for Unity, Recognition, and Advancement of Government Employees (Courage).
“Hindi lang ang sakit ang mapaminsala. Hindi lang ang kawalan ng countermeasure upang masigurong ligtas ang mga kawani (ang problema). Mapaminsala rin ito sa serbisyong dapat na sinisigurong maiaabot sa kalakhan ng publiko lalo na ngayong sa panahon ng pandemya,” aniya.
Partikular na binanggit na ahensiya ni Dasmariñas ang Department of Social Welfare and Development (DSWD) at Metropolitan Manila Development Authority (MMDA), dalawang ahensiyang pinakakailangan ng publiko ngayon. Ang una, nangangasiwa sa pagaasikaso ng programang ayuda. Ang pangalawa nama’y sa kalinisan at kaayusan ng paligid.
“Kung partikular lang muna sa DSWD, sa datos na nakalap ng ating mga unyonista sa DSWD, mayroon nang 11 kumpirmadong kaso sa National Office malapit sa Batasan Road, habang 18 ang mayroon na sa DSWD-NCR. Nagkaroon na rin ng ulat ng isang kasawian noong Mayo sa MMDA, ” sabi ni Dasmariñas.
“Nakakatakot dahil kahit ngayo’y maaaring papalaki pa ang bilang na ito, lalo na sa mga opisina sa mga rehiyon,” dugtong pa niya.
Panawagan ng mga kawaning kontraktuwal ng Department of Social Welfare and Development, sa pamamagitan ng tuluy-tuloy nilang “silent action,” para sa ligtas na pagawaan at wastong pagbibigay ng hazard pay sa kanila, sa patuloy na panganib na dulot ng pandemyang Covid-19. Larawan mula sa Sweap
Nagpapaalala
Hindi naman nagpahuli ang Courage sa pagpaalala sa kanilang pangangailangan.
Mula pa Marso ang panawagan ng Courage para sa alternatibong paraan ng pagtatrabaho kung hindi man ligtas na kaayusan sa trabaho tulad ng work from home (tulad ng paper works) at flexi-work schedules habang nag-oobserba ng social distancing, at kung hindi maaari, may libreng sakay sana ang skeleton workforce, pagbabalik-tanaw ni Dasmariñas.
Batid niya na may matatanda nang kawani, kaya “immuno-compromised” o mahina ang resistensiya ng mga ito. “Kung walang mass testing, makokompromiso ang trabaho dahil baka ang kawani pa ang magiging source ng pagkahawa ng mga kliyente ng gobyerno,” sabi pa niya.
Diin ni Dasmariñas na responsabilidad ng gobyerno ang mga kawani nito, Hindi lang umano mga piyon ang mga kawani – mapa-regular man, o kontraktuwal at job-order na mga empleyado – sa panahon na tila laro lang ang kuwarantina at pagsasawalang-bahala.
“Kinokondena namin ang patuloy na kawalan ng protective equipment, ang kasiguruhan na may libreng testing at pagpapagamot sa lahat ng empleyado ng pampublikong sektor. Nagdurugo na ang mga frontliner, at mapaminsala na sa bansa ang kawalan ng aksiyon at pagkainutil. Ang kailangan natin ngayon, mass testing at nararapat na pagpapagamot,”pagtatapos ni Dasmariñas.
Bagong eskandalo sa PhilHealth: P15-B naibulsa?
Sangkot sa panibagong kontrobersiya ng korupsiyon ang Philippine Health Insurance Corporation (PhilHealth). Bilyun-bilyong pondo ng ahensiya ang diumano’y kinurakot ng ilang mga opisyal, ayon sa nagbitiw nitong anti-fraud legal officer at abogadong si Thorrsson Keith.
Sentro na naman ng pampublikong atensiyon ang PhilHealth kahit kalilipas lang noong nakaraang taon ang kontrobersiya sa panukalang gawing mandatory ang kontribusyon ng mga overseas Filipino workers naturang ahensiya.
Krimen ng taon
Nagbitiw si Keith sa kanyang posisyon noong Hulyo 23. Isa sa dahilan ng kanyang pagbibitiw ay ang “malawak na korupsiyon sa PhilHealth”, ayon sa kanyang resignation letter na isinumite kay (Ret.) Brig. Gen. Ricardo Morales, presidente at chief operating officer ng ahensiya. Bukod pa ito sa umano’y pagkaantala ng kanyang suweldo at hazard pay na aniya’y nagsimula nang kanyang imbestigahan ang mga opisyal nito.
Nang humarap si Keith sa pagdinig ng Senado noong Agosto 4 hinggil sa nasabing anomalya sa PhilHealth, isiniwalat nito ang diumano’y P15-Bilyong pondo na kinurakot umano ng mga opisyal ng PhilHealth. Tinawag pa nitong “krimen ng taon” ang naturang insidente ng korupsiyon na isinagawa umano ng “sindikato” sa ahensiya.
Ibinunyag ng nagbitiw na anti-fraud legal officer diumano’y anomalya sa pagpapatupad ng Interim Reimbursement Mechanism (IRM), ang cash advance program ng ahensiya na nagbibigay ng emergency fund sa mga ospital para sa insurance claims ng mga miyembro, bilang tugon sa mga di-inaasahang pangyayari tulad ng sakuna at kalamidad.
“Ang akin pong natuklasan sa PhilHealth ay matatawag na krimen ng taon dahilan sa pag sindikato sa pamimigay ng cash advance – ang Interim Reimbursement Mechanism, at pag overpriced at pa ulit-ulit na pagbili ng IT equipment,” ani Keith sa naganap na pagdinig sa Senado.
Naging mainit na usapin din sa naturang pagdinig ang overpricing ng badyet para sa 2020 ng ICT sector ng PhilHealth na nagkakahalaga ng mahigit P734-Milyong aprubado ng mga opisyal nito. Ayon kay Alejandro Cabading, accountant at PhilHealth board member, nadiskubre niya ang mga iregularidad nang ihambing ang panukalang badyet para sa 2020 ng ICT sector ng naturang ahensiya sa Information Systems Strategic Plan (ISSP) na aprubado ng Department of Information and Communications Technology.
Kasama sa mga kuwestiyunableng mga item sa naturang badyet ang Adobe Master Collection software na may halagang P21-M (P168,000 ayon sa ISSP); di deklaradong bilang ng laptop, P119-M; 43 ‘di deklaradong “ICT resources”, P40-M; tatlong walang pangalan na mga proyekto na nagkakahalagang P98-M at marami pang iba.
Saad ni Cabading sa Senado, nadiskubre nito na may mga item sa badyet at ulat-pinansyal na hindi nagtutugma at aniya’y sinubukan niyang “hanapin ang mga solusyon sa mga usapin internally” sa pamamagitan umano ng paghahain nito sa board at management.
“Ang nakakadismayang bahagi ay tila kinukunsinte ng management ang naturang mga anomalya sa kanilang pagsasawalang kibo laban sa mga executive officer ng Philhealth na halatang kompromisado,” ani Cabading.
Liban pa ang mga naturang akusasyon ng korapsyon sa mga opisyal ang isyu ng overpricing ng Covid-19 testing kits na ayon kay Kieth ay inutusan siya ni Morales na ‘hilutin’ ang usapin. Nauna nang inimbestigahan ng Senado noong Mayo ang P8,150 na presyo ng PhilHealth para sa naturang testing kits na bumababa tungo sa P3,409 matapos ng ilang linggo.
Maghahain diumano si Keith ng mga karagdagang ebidensiya sa susunod na pagdinig ng Senado hinggil sa usapin.
Ekstraordinaryong hakbangin
Itinanggi ni Morales, kasama ang iba pang mga opisyal, ang naturang mga alegasyon ng korupsiyon. Ayon sa opisyal na pahayag ng nasabing ahensiya noong Hulyo 31, ang mga naturang alegasyon dito at mga opisyal nito ay “walang katotohanan, twisted half-truths o misimpormasyon.”
Depensa ni Morales, ipinatupad umano ang IRM bilang “ekstraordinaryong hakbangin” sa “ekstraordinaryong panahon” na umano’y nagbibigay ng pleksibilidad sa mga ospital na tumutugon sa mga pasyenteng may Coivd-19. Lahat umano ng mga inilabas na pondo ay “above board” o legal at umalinsunod sa mga pamantayan ng ahensiya. Handa umano ang executive committee nito na ipakita ang mga resibo ng mga inilabas para sa IRM.
Nagbanta ang mga opisyal ng Philhealth na magsasampa ng kasong libel laban kay Thorrsson Keith at sa iba pang anila’y ‘pasimuno ng mga malisyosong mga hakbang.’
Samantala, ibinunyag ni PhilHealth PCEO Morales at Executive Vice-President Arnel de Jesus sa Committee of the Whole ng Senado ang kanilang kalagayang medikal habang papalapit ang pagdinig ng Senado hinggil sa mga anomalya sa nasabing pampublikong korporasyon.
Ayon sa medical certificate ni Morales, mayroon itong lymphoma at pinayuhan ng kanyang oncologist na magpahinga muna upang sumailalim umano sa anim na siklo ng pagpapagamot at pagiging bulnerable nito sa ‘opportunistic infections’. Sa hiwalay naman na liham na ipinadala kay Senate President Vicente Sotto III, ipinaabot ni de Jesus na hindi siya makakadalo sa susunod na pagdinig ng Senado bunsod umano ng “unforeseen medical emergency.”
Tiwala pa rin ang Pangulo
Tila siningil ni Sen. Panfilo Lacson si Pangulong Duterte hinggil sa banta nitong agarang pagsipa sa puwesto ng sinumang opisyal ng gobyerno kahit sa simpleng “whiff” o amoy lang ng korupsiyon.
“Sabi niya (Duterte) noong araw just a whiff of corruption pag nakaamoy ka lang, tanggal ka na. Ito ay hindi lang whiff of corruption. Nakakadismaya,” saad ng Senador sa isa panayam ng ABS-CBN.
Panawagan naman ng Kilusang Mayo Uno (KMU) sa Pangulo na gawin ang umano’y sinasabi nitong pagsugpo ng korupsiyon sa gobyerno at parusahan ang lahat ng sangkot sa anila’y nawalang P15-B pondo ng PhilHealth.
“Ang mga kontributor ng PhilHealth ay galit sa balitang ibinubulsa ng mga opisyal ang pondo ng ahensiya. Ito ay nakakagalit na pandarambong sa pinaghirapang pera ng mga PhilHealth contributors. Gumulong dapat ang mga ulo,” ani Elmer “Ka Bong” Labog, tagapangulo ng KMU
Ngunit tila di pa kumbinsido si Pangulong Duterte na tanggalin si Morales sa puwesto. Ayon sa tagapagsalita ng Pangulo na si Harry Roque, ipinaabot umano ni Sen. Christopher “Bong” Go, patuloy pa rin pinagkakatiwalaan ni Pangulong Duterte si Morales.
“Sinabi ng Pangulo na hindi niya ito sisipain sa puwesto maliban kung may ebidensiya at sa tingin ko ay nasa proseso na ang Senado ng pagdodokumento nito,” ani Roque sa isang panayam ng CNN Philippines.
Maaalalang nilagay ng Pangulo si Morales bilang pinuno, sa layuning sugpuin ang korupsiyon, sa naturang pampublikong korporasyon noong Hulyo ng nakaraang taon.
Naging gawi ni Pangulong Duterte ang paglalagay ng mga retiradong mga militar at pulis sa mga susing pusisyon sa gobyerno dahil ang mga ito umano’y ‘disiplinado’ at ‘naisasagawa ang mga trabaho.’
Naging kontrobersiyal din ang tila pagtatanggol ng Pangulo sa ilan sa kanyang mga appointee na mga dating militar at pulis, tulad sa kaso ni Isidro Lapeña at Nicanor Faeldon na kapwa nadawit sa anomalya, bilang mga opisyal ng Bureau of Customs, kaugnay ng “palusot” na mga droga.
Sa gitna ng magkahiwalay na imbestigasyon, inilipat ng Pangulo ang dalawang opisyal – si Lapeña sa Technical Education and Skills Development Authority o Tesda habang si Faeldon naman sa Bureau of Corrections. Nananatiling direktor-heneral ng Tesda hanggang sa kasalikuyan si Lapeña habang si Faeldon naman ay tinanggal ng Pangulo ang pusisyon sa BuCor nang madawit sa panibagong kaso ng anomalya kaugnay ng kuwestiyonableng pagpapatupad ng Good Conduct Time Allowance.
At muntik nang pagpapalaya sa sentensiyadong rapist at mamamatay tao at dating Calauan Mayor Antonio Sanchez noong huling kuwarto ng 2019.
Patalsikin ang ‘mafia’
Iginiit din ng KMU ang pagtanggal ng anila’y ‘PhilHealth mafia’ at “magsagawa ng overhaul sa ahensiya upang makatulong sa mamamayan ng humaharap sa pandemya.”
“Ito ay malinaw na pagpapakita ng kawalan ng malasakit ng korap na mga pulitko na kumukolekta ng buwis ng mamamayan para yumaman sa kabila ng papalalang pandemya. Galit ang mga tao dahil pera nila iyon at kailangang kagyat na kumilos ang gobyerno,” ani Labog.
Para sa grupo, ang P15-B pondo na anila’y napunta sa mga magnanakaw ay maaari sanang gamiting pambili ng 11 milyong PCR test kits, personal protective equipment o sa pag-empleyo ng dagdag na 10,000 doktor o 15,000 nars.
“Nagamit sana ang ito bilang kompensasyon sa mga frontliner na nagtatrabaho ng buong araw upang magligtas ng buhay at maiwasang kumalat ang sakit sa mas malaking populasyon,” pagtatapos ng lider-manggagawa.
¡Fidel, presenté!*
Kilala ng marami sa kasalukuyang henerasyon si Fidel Agcaoili bilang punong negosyador ng National Democratic Front of the Philippines (NDFP) sa usapang pangkapayapaan. Pero bukod dito, marami pa siyang mga naging ambag sa pagsusulong ng pakikibaka ng sambayanang Pilipino para sa tunay na kalayaan, demokrasya at kapayapaan.
Para kay Jose Maria Sison, tagapangulong tagapagtatag ng Communist Party of the Philippines (CPP) at punong konsultant pampulitika ng NDFP, naging rebolusyonaryo si Fidel nang hindi nagyayabang o nanghihinayang sa dami ng kanyang mga isinakripsyo para sa bayan at sa rebolusyon.
Larawan mula sa FB account ni Fidel Agcaoili
Kabataang Makabayan
Ayon pa kay Sison, madali sana para kay Fidel na makakuha ng mataas na posisyon sa naghaharing sistema. Sa halip, pinili niyang pumanig sa masang manggagawa at magsasaka.
Lumaki si Fidel sa maalwang buhay. Nag-aral sa University of the Philippines at naging kasapi ng Student Cultural Association of the University of the Philippines (SCAUP). Para ilayo sa aktibismo, ipinadala si Fidel ng kanyang ama sa Amerika. Nag-aral siya sa sa California habang nagtatrabaho bilang bodegero gaya ni Andres Bonifacio.
Pero bumalik siya sa Pilipinas para sa paghahanda ng pagtatag ng Kabataang Makabayan noong 1964.
Kahit may mataas na posisyon sa insurance company ng kanilang pamilya, gumampan si Fidel ng mahahalagang misyon para sa paghahanda sa pagtatatag ng CPP.
Ani Sison, “Nakibahagi siya sa kanyang mga kasama sa lahat ng kahirapan at panganib ng paglalakbay at pagtira sa mga kubo at kampo sa kagubatan.”
Isa si Fidel sa mga naging target nang ideklara ng rehimeng Marcos ang batas militar noong Setyembre 1971. Inaresto siya noong 1974 kasama ang kanyang asawa at dalawang anak, at isinadlak sa pisikal at mental na tortiyur.
Bilanggong pulitikal
Si Fidel Agcaoili bilang bilanggong pulitikal na pinakamatagal na nakulong noong panahon ng batas militar ni Marcos. Larawan ni Hermie Garcia.
Sa loob ng kulungan, nag-organisa at namuno si Fidel para sa pagpapalaya ng mga bilanggong pulitikal.
“Kinakantiyawan nga kami, andami na daw naming napapalaya pero kami ang naiiwan,” ani Satur Ocampo, dating kinatawan ng Bayan Muna na nakasama niya sa bilangguan.
Para kay Sison, ni minsan ay hindi natukso si Fidel na samantalahin ang pagiging kaibigan at kaklase ng kanyang ama kay Marcos sa UP College of Law.
Makalipas ang mahigit 11 taon, nakalaya rin si Fidel. Siya ang pinakamatagal na ipiniit na bilanggong politikal sa panahon ni Marcos.
Tuloy ang laban
Pagkalaya, pinangunahan niya ang pagbubuo ng Samahan ng Ex-detainees Laban sa Detensyon at Aresto (Selda) at Families of Victims of Involuntary Disappearance (FIND).
Siya rin ang nanguna sa pagsasampa ng kaso sa Hawaii ng mga bilanggong politikal at iba pang biktima ng paglabag sa karapatang pantao sa panahon ni Marcos. Nanalo ang kaso at noon lang 2013, nakatanggap ng kumpensasyon ang mga biktima.
“Ang inisyatiba ni Fidel sa pagsulong ng kaso sa Hawaii ay nakatanim sa puso ng political prisoners at kanilang pamilya,” ani Ocampo.
Nang mapatalsik si Marcos, naging abala na sina Fidel at Sison sa paghahanda ng mga batayan para sa usapang pangkapayapaan sa pagitan ng NDFP at kauupo pa lamang na administrasyon ni Corazon Aquino.
Kasama rin si Fidel sa mga nagtatag ng Partido ng Bayan (PnB) noong Agosto 1986 at humalili bilang tagapangulo nito nang kidnapin at patayin ng Armed Forces of the Philippines si Rolando Olalia noong Nobyembre 1986.
Gayunman, muling naging delikado para sa kanya ang manatili sa bansa matapos patayin ang noo’y secretary general ng Bagong Alyansang Makabayan o Bayan na si Lean Alejandro.
Nagpunta siya sa Europa para magtrabaho sa non-government organization na Instituto de Estudios Políticos para América Latina y Africa noong 1988. Mula noon ay tumulong siya sa pag-oorganisa sa mga migranteng manggagawang Pilipino sa iba’t ibang dako ng daigdig.
Kuwento ni Dolores Balladares, pangkalahatang kalihim ng Migrante International, isang overseas Filipino worker o OFW sa Hong Kong: “Para sa akin at marahil sa iba pang OFWs na nakakakilala kay tatay Fidel, isa siyang tunay na tagapagtanggol ng mga Overseas Filipinos. Una ko siyang nakilala noong may peace talks with NDFP at gobyernong Estrada. Hinanap niya talaga kami noon dahil gusto niyang makonsulta ang mga OFW.”
Tumulong din si Fidel sa pagbubuo ng International League of People’s Struggle o ILPS. Ayon kay Len Cooper, tagapangulo ng ILPS: “Fidel is an inspiration to all of us. He untiringly contributed to the work and success of the formation of the ILPS in 2001.”
“He was instrumental in working to have the ILPS reach out even further to other progressive organizations and networks in the world to build a broader and more powerful anti-fascist anti-imperialist united front,” dagdag ni Cooper.
Si Fidel Agcaoili bilang punong negosyador pangkapayapaan, noong 2017. Kaharap niya si Silvestre Bello III, punong negosyador ng gobyernong Duterte. Jon Bustamante
Negosyador
Naging pangalawang tagapangulo siya ng NDFP negotiating panel nang tanggapin ng administrasyong Aquino at NDFP ang The Hague Joint Declaration bilang balangkas ng usapang pangkapayapaan noong 1989.
Si Fidel din ang nagsilbing emisaryo ng NDFP sa pakikipag-konsultahan sa mga naging pangulo ng Pilipinas mula kay Estrada hanggang kay Duterte. Sa katunayan, anim na beses nakipagpulong si Fidel kay Duterte mula 2016 hanggang 2017 para ihapag ang mga mungkahi ng NDFP sa pagsulnagiging gusot sa usapang pangkapayapaan.
Taong 2017, itinalaga si Fidel na humalili kay Luis Jalandoni bilang tagapangulo ng NDFP negotiating panel. Pumanaw si Fidel noong Hulyo 23, 2020 dahil sa mga komplikasyon ng kanyang karamdaman.
Noong Agosto 8, sa ika-76 niyang kaarawan, nagtipon-tipon sa pamamagitan ng Zoom at Facebook ang kanyang mga kapamilya, kasama at kaibigan para bigyang pugay ang buhay niyang inilaan para sa sambayanan at para sa rebolusyonaryo nilang pakikibaka para sa kalayaan, demokrasyasa at kapayapaan.
“Ang rebolusyonaryong diwa, kaisipan at gawi ni Ka Fidel ay nananalaytay ngayon sa lumalakas na katawan at dugo ng pakikibaka ng sambayanan para sa pambansa at panlipunang pagpapalaya at para sa sosyalistang hinaharap. Lahat ng pagsisikap at sakripisyo ay habambuhay na mananatili sa puso at isip aat kolektibong kapasyahan at pagkilos ng mga mamamayan sa demokratikong rebolusyong bayan at sa kasunod na sosyalistang rebolusyon,” pagwawakas ni Sison.
Kuha ni Jon Bustamante